Dossier: Ict-geletterdheid - Mediawijsheid

Loopt Nederland achter op het gebied van Ict-geletterdheid? In vergelijking met een aantal andere landen is in ons land weinig systematische aandacht voor ict-geletterdheid. Tot ict-geletterdheid worden de ict-vaardigheden gerekend die voor elke burger van belang zijn. Het gaat op de eerste plaats om zoeken, selecteren, interpreteren en verwerken van informatie. Dit zijn zogenoemde informatievaardigheden.

Daarnaast zijn ook van belang: kennis, houding en bewustzijn over verschillende sociale en maatschappelijke aspecten van ict-gebruik, zoals netiquette, gezond computeren, digitaal pesten, auteursrechten, veiligheid en de invloed van manipulatie met behulp van digitale media. Dit alles wordt ook wel aangeduid met mediawijsheid.

Wat speelt er rond ict-geletterdheid en mediawijsheid? Van verschillende kanten wordt de noodklok geluid of juist e.e.a. gerelativeerd. Kennisnet Ict op school stelde een dossier over dit onderwerp samen.

In het dossier gaan we in op:
Oktober 2007 is een dossier samengesteld voor de Di-beter die op 3 oktober werd gehouden. De stand van zaken, ervaringen uit het veld en artikelen over ict-geletterdheid - mediawijsheid zijn daar in samengebracht.

Het dossier is kort samengevat in de dossierkaart 'Wegwijs in het dossier Ict-geletterheid - Mediawijsheid'.

Stand van zaken
Vier in Balans Monitor 2007. Zie ict-geletterheid.
  • Samenvatting proefschrift over Mediawijsheid van Els Kuiper.
  • Scriptie over effectiviteit van het mediavaardigheidsprogramma 'Mijn MediaWereld' van Laura Linger.
  • Webwijsheid op de KennisWiki van de Kennisrotonde.
  • Wat verstaan we onder ict-geletterdheid? John van Bronkhorst schreef in opdracht van Kennisnet Ict op school een drieluik over dit onderwerp.
  • Hoe herken en voorkom je plagiaat. RenĂ© Franquinet schreef er drie artikelen over: Plagiaat in historisch en actuele context, Plagiaat in de digitale wereld en Plagiaat in de huidige educatieve context.
  • Wat is mediawijsheid? Tjarda Sixma schreef er een afstudeerscriptie over voor de Universiteit Utrecht. Het werd een zoektocht naar de inhoud en betekenis van mediawijsheid voor educatieve doeleinden.
  • Vakoverschrijdende eindtermen en ontwikkelingsdoelen ict in het Vlaamse onderwijs. Een uitgebreid gesprek met Frank Vandenbroucke, de Vlaamse minister van Werk, Onderwijs en Vorming.

Ervaringen
Hoe gaan scholen aan de slag met ict-geletterdheid en mediawijsheid?
  • Lees het interview met Helen Boelens, Mediathecaris van het Kalsbeek College. Volgens haar wordt de rol van de informatiedeskundige steeds groter.
  • Webwijs maken van kinderen. Interview met Els Kuiper, onderzoeker bij de VU Amsterdam en onlangs gepromoveerd op het onderwerp 'Webwijsheid van kinderen'.
  • Mediawijsheid houdt ook in dat je moet weten hoe je je veilig op het internet kunt begeven. En dat het lang niet altijd veilig is, blijkt uit het interview met Liesbeth Groeneveld coordinator Meldpunt Kinderporno,
  • Lees het interview met Laura Linger over haar onderzoek over of leerlingen mediawijzer worden met het programma 'Mijn MediaWereld'.
  • Lees het interview met Lolita Hew-a-Kee, toetsleerkracht op de katholieke basisschool Sint Augustinus in Amsterdam.
  • Margreet van den Berg is freelancer en adviseert scholen op onderwijs- en ict-gebied. Een interview over ict-geletterdheid, games, docenten en ouders.

Debat en reacties
In debat over ict-geletterdheid. Meningen verschillen en ook belangen zijn soms anders. Het dossier biedt die mogelijkheid: stuur een e-mail. Ict op school organiseert ook regelmatig Di-beters (debatten met als doel onderwijs digitaal verbeteren) en houdt peilingen via het panel.

Op 3 oktober vindt in het Aloysius College in Den Haag een debat plaats over ict-geletterdheid - mediawijsheid. Geef u op.

Via het Ict op school Consumentenpanel kunt u uw mening geven over de digitale extra's bij leermethodes. Geef u op als panellid.


Acties
Onderwijsorganisaties, de politiek, kamerleden, uitgevers en andere belanghebbenden bij dit onderwerp, komen regelmatig in actie. Welke acties er zoal zijn en waren, leest u hier.

  • Tweede Kamerlid Tofik Dibi van Groen Links dient najaar 2007 een motie in over Mediawijsheid en onderwijs.