Leren onderzoeken	fase
PO - borne	Kennis

Onderwijsambitie

Basisschool “De Hooiberg” is intensief bezig om een Daltonschool te worden. Daartoe volgt het hele team de opleiding tot gecertificeerd daltonleerkracht, welke verzorgd wordt door “Dalton Deventer”. Op dit moment is de aspirant-status bereikt.
Implementatie van ICT in de dagelijkse praktijk van het lesgeven is één van de speerpunten van de school. De vraag wierp zich op: is er een bijzondere relatie tussen daltononderwijs en ICT? Anders gezegd: kunnen beide elkaar versterken? Om hierop antwoord te kunnen geven is in eerste instantie terug gegaan naar de basis van het daltononderwijs: het door Helen Parkhurst beschreven Dalton Laboratory Plan. Aspecten hiervan zijn o.a. keuzevrijheid, verantwoordelijkheid, zelfstandigheid en samenwerking. Leerlingen moeten (en willen) actief leren, niet consumeren. Dit verhoogt de motivatie en als gevolg daarvan ook het uiteindelijke resultaat.

 

Vraagstuk

095 - In ons vraagstuk willen wij het actief leren toespitsen op het doen van “onderzoek” door leerlingen. Op zich is dit niets nieuws; op de meeste basisscholen zoeken kinderen naar informatie bij het maken van een werkstuk, het voorbereiden van een spreekbeurt of in het kader van een project. Onduidelijk is echter, welke processen hierbij een rol spelen. Hoe komen kinderen tot keuzes? Hebben zij wel een duidelijk doel voor ogen? Hoe wordt er gepland? Wordt het onderwerp vooraf geanalyseerd? Evalueren kinderen hun eigen resultaten en trekken zij lering uit eerder gemaakte fouten? Dit onderzoek moet leiden tot een aantal standaardonderzoeksopzetten die wij de leerlingen willen aanbieden en een aantal “just in time-lessen”, waarmee wij hun onderzoeksvaardigheden willen ondersteunen.

De concrete vraag is:
over welke vaardigheden dient een leerling te beschikken bij het doen van onderzoek?

• Welke mogelijkheden heeft een leerkracht om leerlingen in de groepen 6 t/m 8 te "leren onderzoeken" en daarmee het proces en resultaat een kwaliteitsimpuls te geven?


• Hoe kunnen leerkrachten de benodigde competenties verwerven?


• Welk instrumentarium is daarvoor nodig?


• In hoeverre verschilt de aanpak bij genoemde groepen?


• Is het zinvol om gebruik te maken van mindmapsoftware?


• Op welke wijze kunnen leerlingen getraind worden bij het sluitstuk van het onderzoek: de presentatie?


• Hoe kunnen wij zorgen voor een blijvende implementatie?
  

 

Verwachte bijdrage ICT

Bij het onderzoek door de leerlingen wordt veelvuldig van ICT gebruik gemaakt. Te denken valt aan het raadplegen van digitale encyclopedieën, zoeken op het internet, tekstverwerking, mindmappen en presenteren met Powerpoint, Photo Story etc. Excel zou een belangrijke rol kunnen spelen bij het verwerken van onderzoeksresultaten en het toetsen van hypothesen via bijvoorbeeld het vergelijken van meetresultaten door middel van grafieken. Aannemelijk is ook dat leerlingen gebruik willen maken van andere software als Publisher, Excel en Paint Shop Pro. Overwogen wordt om een podcast als presentatiemiddel aan te bieden. Bij de training “leren onderzoeken” zal van digitale borden gebruik worden gemaakt.

Inzet ICT
ICT in de klas
ICT buiten de klas
Ter ondersteuning van het leren
Ter ondersteuning van de organisatie